Schijnbaar Waar?

Populaire overtuigingen over hersenen, perceptie en het menselijk lichaam — getoetst aan wetenschappelijk bewijs. Wat is fabel, wat klopt deels, en wat is verrassend genoeg wél waar?

🔴
Fabel

Wetenschappelijk weerlegd. De populaire versie klopt niet.

🟡
Deels waar

Een kern van waarheid, maar de populaire versie overdrijft of vereenvoudigt.

🟢
Waar

Wetenschappelijk ondersteund, ook al klinkt het onwaarschijnlijk.

We gebruiken maar 10% van ons brein
🔴 Fabel Bron: Neuroimaging, evolutiebiologie

We gebruiken maar 10% van ons brein

Hersenscans tonen dat vrijwel alle hersengebieden actief zijn door de dag. Evolutie zou nooit 90% nutteloos weefsel in stand houden dat 20% van onze energie verbruikt.

Lees het volledige artikel →
Je bent een links- of rechtsbrein-denker
🔴 Fabel Bron: Nielsen et al., PLOS ONE (2013)

Je bent een links- of rechtsbrein-denker

fMRI-onderzoek met 1.000+ proefpersonen toont dat mensen beide hersenhelften gelijkwaardig gebruiken. Er is geen links/rechts persoonlijkheidsindeling.

Lees het volledige artikel →
Suiker maakt kinderen hyperactief
🔴 Fabel Bron: Wolraich et al., JAMA (1995)

Suiker maakt kinderen hyperactief

23 dubbelblinde studies met 1.400+ kinderen tonen geen enkel verband. Het effect zit in de verwachting van de ouder, niet in het suiker.

Lees het volledige artikel →
Napoleon Bonaparte was klein van stuk
🔴 Fabel Bron: Historische bronnen, maatconversie

Napoleon Bonaparte was klein van stuk

Napoleon was 1,68-1,70 m — gemiddeld tot groot voor zijn tijd. De "kleine Napoleon" is Britse oorlogspropaganda van cartoonist James Gillray.

Lees het volledige artikel →
Een nieuwe gewoonte kost 21 dagen
🟡 Deels waar Bron: Lally et al., European Journal of Social Psychology (2010)

Een nieuwe gewoonte kost 21 dagen

Het gemiddelde is 66 dagen, met een range van 18 tot 254 dagen. De 21-dagenregel stamt uit een observatie van een plastisch chirurg in 1960.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: Rubinstein et al., APA (2001)

Mensen kunnen echt multitasken

Het brein wisselt snel tussen taken (task-switching). Dit kost tot 40% efficiëntie en verhoogt het foutpercentage bij beide taken.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: Meerdere gedragsstudies

Goudvissen hebben een geheugen van 3 seconden

Goudvissen onthouden taken maanden lang, herkennen eigenaren en navigeren door labyrinten. Hun geheugen is significant beter dan de mythe stelt.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: BMJ systematisch overzicht (2011)

Lezen in het donker bederft je ogen

Lezen bij slecht licht veroorzaakt tijdelijke oogvermoeidheid maar geen permanente schade. Er is geen biologisch mechanisme voor structurele beschadiging.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: Forensische pathologie

Haar en nagels groeien door na de dood

Haargroei vereist celenergie die na de dood stopt. Wat groei lijkt, is huidkrimp door uitdroging. Een optisch bedrog, geen biologie.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: Moderne immunohistochemie en neurale registratie

Verschillende tongdelen proeven verschillende smaken

Alle smaakpapillen kunnen alle basissmaken proeven. De klassieke kaart is gebaseerd op een foutieve vertaling van een studie uit 1901.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: NASA, astronautenverklaringen

De Grote Muur is zichtbaar vanuit de ruimte

De muur is 4-8 meter breed. Op 400 km hoogte is dat gelijkwaardig aan een mensenhaar op 3 km zien. Wiskundig onmogelijk met het blote oog.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: Optische fysiologie, hemoglobine chemie

Bloed in aders is blauw

Bloed is altijd rood. Deoxyhemoglobine is donkerrood, niet blauw. Aders lijken blauw door hoe licht van verschillende golflengtes door huid penetreert.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: Thermische fysiologie

Je verliest de meeste warmte via je hoofd

Warmteverlies is evenredig aan oppervlak. Het hoofd maakt ~10% van het lichaamsoppervlak uit en verliest ook ~10% van de warmte.

Lees het volledige artikel →
🟡
🟡 Deels waar Bron: Moderne sensorische neurowetenschappen

Mensen hebben precies vijf zintuigen

De vijf zijn een vereenvoudiging van Aristoteles. Moderne neurowetenschappen tellen minstens negen: inclusief proprioceptie, evenwicht, temperatuur, pijn en interoceptie.

Lees het volledige artikel →
🔴
🔴 Fabel Bron: Cornell Lab of Ornithology

Rijst gooien bij bruiloften is gevaarlijk voor vogels

Vogels eten rijst in het wild zonder problemen. Cornell Lab of Ornithology bevestigt dat de mythe geen wetenschappelijke basis heeft.

Lees het volledige artikel →

Wil je meer mythes ontkracht zien?

Download onze gratis gids met 32 manieren waarop jouw brein je voor de gek houdt.

Gratis gids downloaden →

Aanbevolen

Boeken over hersenen & perceptie

Gratis download

De Bedrogen Geest

32 pagina's over hoe jouw brein je voor de gek houdt. Gratis, geen spam.

Geen spam. Afmelden kan altijd.